Bilindiği üzere Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) 4 Mayıs 2007 tarihinde 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’u kabul etmiştir. Bu yasa kurumlara belirli zorunluluklar getirmektedir. Yasanın uygulanması sırasında internet ortamında yapılan yayınların içeriklerini izleyerek, bu yasa kapsamına giren suçları oluşturan içeriğe sahip faaliyet ve yayınları önlemeye yönelik çalışmalar yapmak, herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirlemek ve yasada gereken faaliyet belgelerini vermek gibi idari görevler Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı (TİB)’na verilmiştir.

Yasanın kabulünden sonra gerek Telekomünikasyon Kurumu (2008 Kasım ayında adı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) olarak değiştirildi) gerekse Başbakanlık tarafından yayımlanan yönetmeliklerle, uygulamadaki detaylar belirlenmiştir.

Yasada internet ortamı, haberleşme ile kişisel veya kurumsal bilgisayar sistemleri dışında kalan ve kamuya açık olan internet üzerinde oluşturulan ortam olarak tanımlanmakta, internet ortamında yapılan yayın ise internet ortamında yer alan ve içeriğine belirsiz sayıda kişilerin ulaşabileceği verileri ifade etmektedir. Buna göre kişisel ve kurumsal haberleşme (içeriği) ile kurumların iç ağlarındaki kamuya açık olmayan bilgiler, İnternet ortamındaki yayınların kapsamı dışındadır.

Yasa erişim sağlayıcı, içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı ve internet toplu kullanım sağlayıcı olmak üzere dört farklı faaliyet tanımlamıştır. Bu faaliyetlerin tanımları ve yasa önündeki yükümlülükleri aşağıda belirtilmiştir:

1. Erişim Sağlayıcı

Kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan gerçek veya tüzel kişileri ifade eder. İnternet servis sağlayıcıları ve mobil iletişim platformları üzerinden internet erişimi sağlayan operatörler bu kapsamdadır. Mevcut durumda kamu kurum ve kuruluşları ile üniversiteler erişim sağlayıcı olarak değerlendirilmemektedir. Erişim sağlayıcı olabilmek için TİB tarafından yetkilendirilmek ve faaliyet belgesi almak gereklidir. Erişim sağlayıcılar sundukları hizmete ilişkin olarak abonenin adı, adı ve soyadı, adresi, telefon numarası, abone başlangıç tarihi, abone iptal tarihi, sisteme bağlantı tarih ve saat bilgisi, sistemden çıkış tarih ve saat bilgisi, ilgili bağlantı için verilen IP adresi ve bağlantı noktaları gibi bilgileri geriye dönük olarak bir yıl saklamakla, bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla ve TİB tarafından istenildiğinde bildirmekle ve faaliyetine son vermeden en az üç ay önce durumu TİB’e, içerik sağlayıcılarına ve müşterilerine bildirmekle ve tutmuş olduğu kayıtları TİB’e teslim etmekle yükümlüdürler. Buna ek olarak herhangi bir kullanıcısının hukuka aykırı olarak yayınladığı içeriği TİB tarafından haberdar edilmesi halinde ve teknik olarak engelleme imkânı bulunduğu ölçüde erişimi engellemeleri gerekmektedir.

2. Yer Sağlayıcı

İnternet ortamında hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişileri ifade eder. Kendi bünyesinde internet sitelerini barındıran, sunucu barındırma hizmeti veren gerçek veya tüzel kişiler bu kapsamdadır. Mevcut durumda kamu kurum ve kuruluşları ile üniversiteler yer sağlayıcı olarak değerlendirilmektedirler. Yer sağlayıcılar da TİB tarafından yetkilendirilmek ve faaliyet belgesi almak zorundadırlar. Yer sağlayıcılar haberdar edilmeleri halinde barındırma hizmeti dahil yer sağladığı hukuka aykırı içeriği teknik olarak engelleme imkânı bulunduğu ölçüde yayından kaldırmakla yükümlüdür. Buna ek olarak yer sağlayıcı trafik bilgisini altı ay boyunca saklamalı, bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini temin etmelidirler.

3. İçerik Sağlayıcı

İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişileri ifade eder. Bir başka ifade ile internet sitesi bulunan her türlü kurum, kuruluş veya firmalar bu kapsamda yer alır. İçerik sağlayıcı, internet ortamında kullanıma sunduğu her türlü içerikten sorumludur. İçerik sağlayıcı, bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten sorumlu değildir. Ancak, sunuş biçiminden, bağlantı sağladığı içeriği benimsediği ve kullanıcının söz konusu içeriğe ulaşmasını amaçladığı açıkça belli ise, genel hükümlere göre sorumludur.

4. İnternet Toplu Kullanım Sağlayıcı

Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayan gerçek ve tüzel kişileri ifade eder. Mevcut durumda kamu kurum ve kuruluşları, çalışanlarına ve/veya müşterilerine internet erişimi sağlayan firmalar veya ticari amaçla internet toplu kullanımı sağlayan (örneğin internet salonları) gerçek veya tüzel kişiler bu kapsama girmektedir. İnternet toplu kullanım sağlayıcılar konusu suç oluşturan içeriklere erişimi önleyici tedbirleri almak ve iç IP Dağıtım Loglarını elektronik ortamda kendi sistemlerine kaydetmekle yükümlüdürler. Ticari amaçla internet toplu kullanım sağlayıcılar ise yerel mülki idare amirinden izin almak, konusu suç oluşturan içeriklere erişimi önleyici tedbirler almak, TİB tarafından onaylanan içerik filtreleme yazılımını kullanmak, erişim sağlayıcılardan sabit ip almak ve kullanmak, iç ip dağıtım loglarını elektronik ortamda kendi sistemlerine kaydetmek ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini temin edip, bir yıl boyunca saklamakla yükümlüdürler.